تحلیل فاندامنتال یا تحلیل بنیادی (Fundamental Analysis) چیست؟
ارزش‌گذاری یکی از مهم‌ترین فرایند‌ها در دنیای اقتصاد و تجارت است. معامله‌گر‌ها، سرمایه‌گذاران، صاحبین کسب و کار، بانک‌های مرکزی و… همواره در تلاش‌اند که دارایی‌های مختلف از جمله کامودیتی‌ها، سهام ، انرژی و… را ارزش‌گذاری کنند.
به عنوان مثال معامله‌گر‌ها و سرمایه گذران به دنبال ارزش ذاتی دارایی‌ها هستند تا بتوانند از نوسان قیمتی و سفته بازی کسب سود کنند. یا صاحبین مشاغل برای تعیین سیاست‌های کلی خود نیاز به شناخت ارزش دارایی‌ها دارند. همچنین کشور‌ها با شناخت سمت و سوی سرمایه‌گذاری و بازار مشاغل سیاست‌های کلی خود را تعیین می کنند.
بخاطر همین موارد علم اقتصاد شکل گرفته است.. در این مقاله قصد داریم اطلاعات ارزشمندی را در مورد تحلیل فاندامنتال ارائه دهیم. تحلیل فاندامنتال شامل مجموعه از علوم از جمله آمار، اقتصاد، سیاست، حسابداری، مدیریت، صنعت و… است که با کمک آن می‌توانیم دارایی‌ها را ارزش گذاری و ارزش ذاتی آن‌ها را محاسبه کنیم.
روش‌های تحلیل فاندامنتال
همان‌گونه که می‌دانید دارایی‌های مختلفی وجود دارد که که در دسته بندی‌های مختلف قرار می‌گیرند. به عنوان مثال عواملی که روی انرژی‌ها مثل نفت،گاز و سایر انرژی‌ها تأثیر می‌گذارد با عوامل تأثیر‌گذار روی ارزش سهام متفاوت است.
به همین دلیل روش‌ها و شاخص‌های فاندامنتالی متفا‌تی وجود دارد. همین امر سبب شده است که روش‌های تحلیلی مختلفی ایجاد شود که در ادامه به صورت کامل توضیح می‌دهیم.
تحلیل فاندامنتال کمی
زمانی که واژه کمی را می‌شنوید باید بدانید که با آمار و ریاضیات سر و کار دارید. در واقع در این روش شما اطلاعات بنیادی مثل درآمد، سود و زیان و… که عموما در قالب اعداد و ارقام هستند را اندازه‌گیری می‌کنید. این روش بیشتر در بررسی سهام‌ها و ارزش‌گذاری شرکت‌ها به کار می‌رود. چرا که جامع‌ترین منبع داده‌های کمی صورت‌های مالی است.
تحلیل فاندامنتال کیفی
واژه کیفی در مقابل کمی قرار دارد. یعنی در این روش تحلیلی شاخص‌ها به صورت عدد و ارقام نیستند. در واقع در این روش از زاویه دیگر شرکت‌ها و دارایی‌ها را بررسی می‌کنیم. از جمله : مزیت‌های رقابتی، شیوه مدیریت، تکنولوژی، بوم کسب و کار، نو‌آوری و…که قابل محاسبه نیست.
تحلیل ازبالا به پایین یا برعکس
به صورت کلی تحلیل فاندامنتال از سه رکن اصلی تحلیل اقتصاد، صنعت و شرکت ایجاد شده است. البته در نظر داشته باشید که به همان شکلی که در ابتدای مقاله عنوان کردیم، علوم دیگری مثل حسابداری، آمار، ریاضیات و صنعت نیز بخشی از آن می‌باشند. ت
حلیل فاندامنتال براساس ترتیب استفاده از علوم به دو روش تحلیل از بالا به پایین و یا از پایین به بالا تقسیم می‌شوند.
در تحلیل از بالا به پایین سرمایه‌گذار ابتدا دید کلان به موضوع سرمایه‌گذاری دارد یعنی در ابتدا شرایط کلان اقتصادی مثل ثبات، نرخ تورم، نرخ بهره، شاخص‌های اشتغال و… را در نظر می‌گیرد. بعد از تجریه تحلیل شرایط اقتصادی، تحلیلگر مارکت‌های مختلف را بررسی می‌کند.
بعد از این مرحله در مورد صنایع مختلفی مثل صنعت دارویی، پتروشیمی، ماشین و… مطالعه می‌کند و در انتها شرکت‌های مختلف فعال در این حوزه‌ها را برای سرمایه‌گذاری انتخاب می‌کند. به این روش روش تحلیل از بالا به پایین گفته می‌شود.
در نظر داشته یاشید که اگر تحلیلگر این پروسه را به شکل برعکس انجام دهد و از بررسی شرکت به سمت تحلیل اقتصاد کلان پیش رود نوع تحلیل از پایین به یالا خواهد بود. به صورت کلی استفاده از هر دو روش مرسوم و دقیق است. تحلیل گران با توجه به نوع دارایی و هدف خود از هر یک از این روش‌ها بهره می‌گیرند.
تفاوت ارزش اسمی و ارزش ذاتی
برای این که تفاوت ارزش اسمی و ذاتی یک دارایی را بسنجید باید از تحلیل فاندامنتال استفاده کمک بگیرید. ارزش اسمی در واقع همان قیمت یک دارایی است. به عنوان مثال قیمت یک سهام ۱۰۰ دلار است و با این قیمت خرید و فروش می‌شود. اما با بررسی های مختلف متوجه می‌شویم که ارزش ذاتی این سهام به دلیل برنامه‌های پیش روی شرکت و مسائل مختلف بسیار بالا است و می‌توانیم انتظار رشد داشته باشیم.
زمانی که با توجه به تحلیل بنیادی ارزش واقعی یک دارایی را مشخص می‌کنیم به آن ارزش ذاتی گقته می‌شود. هدف تحلیل فاندامنتال ارزیابی ارزش ذاتی با روش‌های مختلف است. در صورتی که یک سهام با قیمت پایین‌تر از ارزش ذاتی معامله شود می‌توانید انتظار رشد آن را داشته باشید. در صورتی که بالای ارزش ذاتی خرید فروش شود قطعاً باید منتظر نزول یا افت قیمتی باشید چرا که همواره قیمت به سمت ارزش ذاتی خود حرکت می‌کند.
کاربرد تحلیل فاندامنتال در بازارهای مالی
همان گونه که در ابتدای مقاله عنوان کردیم دامنه روش‌ها و علوم مورد استفاده در تحلیل فاندامنتال بسیار گستره است. با توجه به نوع دارایی و مارکت می‌توانید از شیوه‌های مختلف استفاده کنید در ادامه برای آشنایی بیشتر مثالی را از بررسی بنیادی مارکت‌های مختلف ارائه می‌دهیم.
مارکت فارکس
بازار فارکس به شدت به تصمیمات کلان اقتصادی، بانک‌های مرکزی و شاخص‌های اقتصادی وابسته است. درواقع در بررسی فاندامنتالی جفت ارز‌ها شاخص‌های کلان اقتصادی مثل تورم، نرخ بهره، سخنرانی رئسای بانک‌های مرکزی، شاخص اشتغال و شاخص‌های اقتصادی دیگر را تحلیل‌گران مد نظر قرار می‌دهند.
به عنوان مثال در جریان افزایش نرخ بهره ایالات متحده آمریکا در راستای اجرای سیاست‌های انقباضی در سال ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۳ نرخ برابری یورو به دلار آمریکا از بین رفت. درواقع بعد از نزدیک ۲۰ سال برای چندین روز نرخ مبادله دلار آمریکا از یورو بالاتر بود. برای برررسی داده‌های اقتصادی می‌توانید از سایت فارکس فکتوری استفاده کنید.
کامودیتی و انرژی
کامودیتی‌ها و انرژی مثل طلا، نفت و گاز با اتفاقات سیاسی، مسائل ئوپلوتیک منطقه‌‌ای، روابط بین‌المللی و مسائلی از این دست ارتباط تنگانگ دارد. به عنوان مثال در جریان جنگ اوکراین و روسیه قیمت گندم، مس، طلا و گاز طبیعی به شدت صعود کرد و بعد از آرام شدن شرایط مجدداً به شرایط نرمال بازگشت یا در زمان پاندومی کرونا به دلیل بحران ایجاد شده قیمت نفت در قرارداد آتی عدد صفر و منفی را نیز تجربه کرد.
در نظر داشته باشید برای بررسی انرژی‌ها و کامودیتی بهتر است از تحلیل سنتیمت محور استفاده کنید که می‌توانید این مقاله را از گروه مالی پاکدامن بخوانید.
استاک مارکت (بازار سهام)
برای تحلیل بنیادی سهام‌ها بررسی کمی و کیفی فاندامنتال بسیار اهمیت دارد. در واقع برای سرمایه‌گذاری در استاک مارکت بهتر است شرکت‌ها را از جنبه‌های مختلف بررسی کنید. در بررسی سهام‌ها تحلیل‌گران معمولا از تحلیل فاندامنتال پایین به بالا استفاده می‌کنند.
به عنوان مثال در جریان پاندومی کرونا که بسیاری از شرکت‌ها در استانه ورشکستکی بودند سهام شرکت امازون به دلیل فروش غیر حضوری و سیستم کاری رشد صد درصدی را تجربه کرد. این در حالی است که به دلیل شرایط اقتصادی نامناسب در آن زمان ارزش بسیاری از سهام‌ها افت سنگینی را تجربه کرده بودند.
کریپتو کارنسی یا ارزهای دیجیتال
دنیای کریپتو کارنسی بسیار نو پا و جذاب است و فاکتور‌های بنیادی تأثیر‌گذار در آن با استاک مارکت و کامودیتی‌ها متفاوت است. به عنوان مثال در بحث بررسی سهام‌ها ترازنامه شرکت، نسبت سود هر سهم، نسبت قیمت بر درآمد و عوامل دیگر سنجیده می‌شند.
در صورتی که در بحث رمز‌ارز‌ها بررسی وضعیت وایت پیپر، سوشال مدیا، توسعه‌دهندگان، حجم کل مارکت، تعداد ادرس‌های فعال و فاکتور‌های دیگر اهمیت دارد. در نظر داشته باشید که تحلیل بنیادی نیاز به تجربه و دانش بسیار زیادی دارد و در مارکت‌های مختلف نوع ابزار‌های تحلیلی متفاوت است.
راجب CFA بیشتر بدانید
CFA کوتاه شده عبارت Chartered Financial Analyst است. معتبر‌ترین مدرک در حوزه تحلیل‌گری بشمار می‌رود. معادل فارسی این مدرک تحلیلگر خبره مالی است که در سه سطح توسط مؤسسه آمریکایی CFA در سراسر جهان برگزار می‌شود. البته ایران جز این کشور‌ها نیست. شما با مطالع منابع این آزمون به یک تحلیلگر در حوزه قاندامنتال تبدیل می‌شوید. در ادامه مباحث این آزمون را ذکر می‌کنیم.
- روش‌های کمی (Guantitative Methods)
- اقتصاد (Economics)
- مدیریت سبد (Portfolio Management)
- امور مالی شرکت‌ها (Corporate Issuers)
- تجزیه و تحلیل صورت‌های مالی (Financial Statements Analysis)
- سرمایه‌گذاری در بازار سهام (Equity Investment)
- اوراق با درآمد ثابت (Fixed Income)
- اوراق مشتقه (Derivative)
- سرمایه‌گذاری‌های جایگزین (Alternative Investments)
- استاندارهای اخلاق حرفه‌ای (Ethical And Professional Standards)
قطعاً برای موفقیت در ازمون CFA راه درازی در پیش دارید ولی این را بدانید که شما بعد از آن می‌توانید به عنوان تحلیلگر بنیادی فعالیت کنید.
حرفه‌ای سرمایه‌گذاری کنید
برای موفقیت در بازارهای مالی شما باید تمامی مهارت‌ها را یاد بگیرید. بسیاری از افراد صرفاً تأکید بر یک شیوه تحلیل دارند. برای کسب سود در بازارهای مالی شما باید روی تحلیل تکنیکال، فاندامنتال، مدیریت سرمایه و روانشناسی تسلط داشته باشید. صرف مهارت روی یک نوع شیوه تحلیل نمی‌تواند تضمین کننده موفقیت شما باشد.
در صورتی که قصد دارید به عنوان یک تریدر حرفه‌ای فعالیت و به تمامی مهارت‌های معامله‌گری تسلط پیدا کنید دوره‌های رایگان گروه مالی پاکدامن برای شما انتخاب مناسبی است.
دیدگاهتان را بنویسید